ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΘΩΡΑΚΟΣ

Πνευμονική Σαρκοείδωση
Ευρήματα με αξονική τομογραφία υψηλής διακριτικής ικανότητας

Π. Πατούρας,[1] Β. Κουτουλίδης,[1] Δ. Κόκκινος,[1] Σ. Λουκίδης[2] Κ. Τσιντιρής,[2] Σ. Λάχανης[1]

[1]Ακτινολογικό Τμήμα, 401 Γενικό Στρατιωτικό Νοσοκομείο Αθηνών
[2]Πνευμονολογική Κλινική, 401 ΓΣΝΑ

Σκοπός: Η περιγραφή των ευρημάτων της σαρκοείδωσης με την υψηλής διακριτικής ικανότητας υπολογιστική τομογραφία (high resolution computed tomography, ΗRCΤ) του πνευμονικού παρεγχύματος και η σύγκρισή τους με τα ακτινογραφικά ευρήματα.
Υλικό - Μέθοδος - Αποτελέσματα: Τα τελευταία 5 χρόνια μελετήθηκαν με ΗRCΤ 23 περιπτώσεις πνευμονικής σαρκοείδωσης. Τα ακτινογραφικά ευρήματα περιελάμβαναν δικτυοζώδεις (42%), οζώδεις (30%) και μη ειδικές γραμμοειδείς αλλοιώσεις (11%), ενώ σε 4 περιπτώσεις (17%) δεν υπήρχαν εμφανείς αλλοιώσεις στην απλή ακτινογραφία θώρακος. Στοιχεία ίνωσης ανιχνεύτηκαν και στις 6 περιπτώσεις όπου είχε αναπτυχθεί πνευμονική ίνωση. Τα ακτινογραφικά ευρήματα περιελάμβαναν επίσης διόγκωση των πυλαίων (52%) και των παρατραχειακών λεμφαδένων (22%). Τα ΗRCΤ ευρήματα περιελάμβαναν την παρουσία διάσπαρτων ή κατά τόπους συρρεόντων οζιδίων με περιβρογχοαγγειακή ή υποϋπεζωκοτική κατανομή ή συνηθέστερα συνδυασμό αυτών, κυρίως στα μέσα και τα άνω πνευμονικά πεδία. Ανιχνεύθηκαν, επίσης, 6 περιπτώσεις με στοιχεία πνευμονικής ίνωσης, όπως απώλεια όγκου πνεύμονα, ινώδεις αλλοιώσεις, βρογχεκτασίες εξ έλξεως και αερώδεις κύστεις (bullaes). Με την ΗRCΤ αναδείχτηκαν αλλοιώσεις και στις 4 περιπτώσεις με αρνητική ακτινογραφία θώρακος.
Συμπεράσματα: Τα ευρήματα της ΗRCΤ στην πνευμονική σαρκοείδωση περιλαμβάνουν το συνδυασμό διάσπαρτων ή κατά τόπους συρρεόντων οζιδίων με περιβρογχοαγγειακή ή/και υποϋπεζωκοτική κατανομή και σπανιότερα εικόνα κυψελιδικής πύκνωσης (alveolar pattern) και έχουν πιο ειδικό χαρακτήρα από τα ακτινογραφικά ευρήματα της νόσου. Η ΗRCT αποτελεί μεγαλύτερης ευαισθησίας μέθοδο για την ανίχνευση της αρχόμενης διάμεσης ίνωσης, καθώς και για την εντόπιση αλλοιώσεων από το πνευμονικό παρέγχυμα που δεν είναι εμφανείς ή έχουν μη ειδικό χαρακτήρα ακτινογραφικά.

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ Γ.Ε.Σ

Εικονική κολονοσκόπηση με υπολογιστική τομογραφία: Μια νέα μέθοδος για την ανίχνευση του καρκίνου του παχέος εντέρου

Μ. Στασινοπούλου, Κ. Δεληβελιώτης, Ε. Ανδριώτης, Α. Σιγάλας, Β. Κορώνης, Α.Ταβερναράκη

Τμήμα Υπολογιστικής Τομογραφίας Π.Α.Ο.Ν.Α "Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ"

Σκοπός: Να καταδειχθεί η αξία της εικονικής κολονοσκόπησης με υπολογιστική τομογραφία (CT-κολονοσκόπησης) στην ανίχνευση των εξεργασιών του παχέος εντέρου.
Υλικό-Μέθοδος: Εξετάστηκαν 48 ασθενείς που είχαν υποβληθεί σε κολονοσκόπηση, στην οποία είχε ανιχνευθεί εξεργασία μεγαλύτερη των 8mm. Κατόπιν, το έντερο διατάθηκε με ατμοσφαιρικό αέρα και διεξήχθη ελικοειδής υπολογιστική τομογραφία άνω και κάτω κοιλίας σε ύπτια και πρηνή θέση. Οι απεικονιστικές παράμετροι ήσαν: KV 120, mA 200, table feed 3mm/sec, πάχος τομής 5mm, ανασύνθεση του πάχους τομής σε 2,5mm. Τα δεδομένα της εξέτασης διαβιβάστηκαν σε ανεξάρτητο σταθμό επεξεργασίας εικόνας, όπου και δημιουργήθηκε η CT-κολονοσκόπηση.
Αποτελέσματα: Ανιχνεύθηκαν 28 πολύποδες με διάμετρο μεγαλύτερη των 8mm. Σε 14 ασθενείς αναγνωρίστηκε καρκίνος του παχέος εντέρου. Όλες οι αλλοιώσεις επιβεβαιώθηκαν με την κολονοσκόπηση. Επιπλέον, σε 4 ασθενείς με Ca του παχέος εντέρου διαπιστώθηκε εξωαυλική επέκταση του όγκου. Σε έναν ασθενή με στενωτικό Ca του σιγμοειδούς και ατελή κολονοσκόπηση παρατηρήθηκε περιφερικότερα δεύτερη νεο-εξεργασία, η οποία επιβεβαιώθηκε χειρουργικά.
Συμπέρασμα: Η CT-κολονοσκόπηση είναι μια μη επεμβατική μέθοδος, καλώς ανεκτή από τους ασθενείς, χωρίς επιπλοκές, η οποία έχει τη δυνατότητα να ανιχνεύει εξεργασίες του παχέος εντέρου. Ο χρόνος που απαιτείται και το κόστος της εξέτασης είναι προβλήματα τα οποία θα πρέπει να λυθούν στο μέλλον. Επίσης, πρέπει να βελτιωθεί η ευαισθησία της μεθόδου, ώστε να ανιχνεύει μικρότερες, ακόμα και επίπεδες αλλοιώσεις του βλεννογόνου, για να μπορεί να εφαρμοστεί ευρέως για την έγκαιρη διάγνωση των εξεργασιών του παχέος εντέρου.

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ

Η συμβολή της μαγνητικής τομογραφίας στη διερεύνηση της επιληψίας

Ι. Καλαϊτζόγλου,[1] Ε. Κούτλας[2]

[1] Ευρωδιάγνωση
[2] Νευρολογική Κλινική Γ.Π.Ν. "Παπαγεωργίου", Θεσσαλονίκη

Οι επιληπτικές κρίσεις αποτελούν συχνή ένδειξη για τη διενέργεια Μαγνητικής Τομογραφίας (ΜΤ) εγκεφάλου σε παιδιά, σε ενήλικες αλλά και σε ηλικιωμένους ασθενείς. Ο ρόλος της συνίσταται στον εντοπισμό και την αξιολόγηση των δομικών βλαβών του εγκεφάλου, οι οποίες μπορούν να δράσουν ως επιληπτογόνο υπόστρωμα. Η σχέση μεταξύ των εντοπισμένων βλαβών του παρεγχύματος και των εστιακών επιληπτικών κρίσεων είναι επιστημονικά αποδεδειγμένη, ενώ η παθολογική βάση των γενικευμένων κρίσεων παραμένει ασαφής.
Το γεγονός ότι η χειρουργική αφαίρεση ορισμένων τύπων επιληπτογόνων ανωμαλιών συνδέεται με αυξημένη πιθανότητα ανακούφισης των εστιακών επιληπτικών κρίσεων σε περιπτώσεις που δεν μπορούν να ελεγχθούν ικανοποιητικά με φαρμακευτική αγωγή, καθιστά τη ΜΤ ιδιαίτερα σημαντική στη διαγνωστική προσέγγιση του ασθενούς με επιληπτικές κρίσεις.
Στην ανασκόπηση αυτή, μετά από σύντομες ιστορικές αναφορές και ταξινόμηση των επιληπτικών κρίσεων, παρουσιάζουμε την απεικόνιση στη ΜΤ των ανωμαλιών εκείνων που μπορούν να δράσουν ως επιληπτογόνα υποστρώματα. Τονίζεται, επίσης, η ανάγκη για την εφαρμογή ειδικών πρωτοκόλλων διερεύνησης της επιληψίας, ώστε να μπορούν να απεικονιστούν βλάβες που είναι συχνά δύσκολο να αναγνωριστούν σε μια εξέταση ρουτίνας.

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ

Η σημασία των χρόνων χαλάρωσης στη μαγνητική τομογραφία

Ε. Καλδούδη, Σ. Δευτεραίος, Ι. Μανάβης

Ακτινολογικό Εργαστήριο ΔΠΘ Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης

Στη μαγνητική τομογραφία, η ποικιλία των κλινικών εφαρμογών και η διαγνωστική της οξύτητα οφείλεται στο γεγονός ότι η σκιαγραφική αντίθεση βασίζεται σε μια πληθώρα φυσιολογικών παραγόντων που επηρεάζουν την απόκριση της ύλης στο φαινόμενο του πυρηνικού μαγνητικού συντονισμού και εκφράζονται μέσα από τους χρόνους χαλάρωσης Τ1, Τ2και Τ1ρ. Στο άρθρο αυτό παρουσιάζονται συνοπτικά οι φυσικοχημικοί μηχανισμοί που προκαλούν τα φαινόμενα χαλάρωσης στα βιολογικά συστήματα και συνδέουν τη μικροσκοπική παθοφυσιολογία με τη μακροσκοπική απεικόνιση στη μαγνητική τομογραφία. Επίσης, γίνεται αναφορά σε τεχνικές επίτευξης της σκιαγραφικής αντίθεσης με την εκμετάλλευση της διαφοράς των χρόνων χαλάρωσης, καθώς και σε τεχνικές για τη δημιουργία εικόνων κατανομής των χρόνων χαλάρωσης. Τέλος, συζητείται η σημασία των χρόνων χαλάρωσης στη μαγνητική τομογραφία, με αναφορές σε ποικιλία κλινικών εφαρμογών.