Basic HTML Version
Ελληνική Ακτινολογία, Τόμος 43, Τεύχος 4, 2012
240
όσο και στις φάσεις επανακυκλοφορίας της.
Μικροαγγειακή αιμοδυναμική απεικόνιση:MRI
απεικόνιση αιματικής διήθησης (PMR)
Η PMR των όγκων του εγκεφάλου βασίζεται σε
μια υψηλής ταχύτητας και πίεσης ενδοφλέβια έγχυση
μεγάλης ποσότητας παραμαγνητικής ουσίας, ώστε να
παραχθεί μια δυναμική ελάττωση της έντασης του σήμα-
τος στις εικόνες βαρύτητας μαγνητικής επιδεκτικότητας
(T2*) που λαμβάνονται σειριακά για να καλύψουν το
σύνολο του εγκεφαλικού παρεγχύματος κάθε 1-2 δευ-
τερόλεπτα κατά τη διάρκεια της ενδοφλέβιας έγχυσης.
Η αλλαγή του σήματος σε κάθε όγκο ενδιαφέροντος
(voxel) χρησιμοποιείται για να υπολογιστεί ο σχετικός
εγκεφαλικός αιματικός όγκος (relative cerebral blood
volume - rCBV) αυτού του voxel, o οποίος μετά μπορεί
να παρουσιαστεί είτε ως έγχρωμος χάρτης είτε ως
γραφική παράσταση της αλλαγής της έντασης του
σήματος σε μια δεδομένη περιοχή κατά τη διάρκεια
του χρόνου λήψης των δεδομένων (καμπύλη χρό-
νου-έντασης σήματος - time intensity curve - TIC).
Επειδή οι κλινικά διαθέσιμες τεχνικές παράγουν
μάλλον σχετικούς παρά ποσοτικούς χάρτες αιματικού
όγκου, οι αιματικοί όγκοι της φυσιολογικά εμφανι-
ζόμενης λευκής και φαιάς ουσίας χρησιμοποιούνται
σαν εσωτερικές αναφορές για εποπτικές συγκρίσεις
και για μετρήσεις σε επιλεγμένες περιοχές ενδιαφέ-
ροντος
112,113
. Αυτή η μεθοδολογία λειτουργεί σχετικά
αξιόπιστα, διότι ο CBV της φυσιολογικής φαιάς ουσίας
είναι περίπου πολλαπλάσιος αυτού της λευκής ουσίας
κατά 2.7, μια τιμή που βρίσκεται ακριβώς πάνω από τα
διαγνωστικά όρια του 1.5-2.5, τα οποία αναφέρονται
ως πλέον χρήσιμα για τη διάκριση μεταξύ χαμηλού
και υψηλού βαθμού κακοήθειας γλοιωμάτων. Εκτός
από την επιθεώρηση των rCBV χαρτών, η αξιόπιστη
ερμηνεία απαιτεί και αξιολόγηση των TIC ώστε να
ανιχνεύεται και να προσμετράται η ύπαρξη τεχνικών
σφαλμάτων (artifacts) που προκύπτουν από τη μαγνη-
τική επιδεκτικότητα, την κίνηση του ασθενούς, τον
συγχρονισμό της έγχυσης της παραμαγνητικής ουσίας
ή και άλλων φαινομένων. Το πρότυπο της καμπύλης
TIC παρέχει μια αδρή εκτίμηση της διαπερατότητας
των τριχοειδών που μπορεί να είναι πολύ χρήσιμη
στη διαφορική διάγνωση.
MRI απεικόνιση αιματικής διήθησης στην προεγ-
χειρητική διαφορική διάγνωση ενδοκρανιακών
χωροκατακτητικών εξεργασιών
Ηαδρή εκτίμηση της διαπερατότητας από το πρότυπο
της καμπύλης TIC μπορεί να μας παρέχει σημαντικές
πληροφορίες για τη φύση της βλάβης. Τα μικρο-
αγγεία εντός των εξωπαρεγχυματικών ή μη γλοιακών
όγκων -μηνιγγίωμα, θήλωμα χοριοειδούς πλέγματος,
μετάσταση, λέμφωμα κλπ- δεν σχηματίζουν αιματοε-
γκεφαλικό φραγμό κι έτσι ένα πολύ μεγάλο κλάσμα
της παραμαγνητικής ουσίας εκρέει στον εξωαγγεια-
κό χώρο κατά τη διάρκεια της πρώτης διόδου
114-116
.
Επειδή τα μικρο-αγγεία του γλοιώματος σχηματίζουν
αιματοεγκεφαλικό φραγμό, ο οποίος είναι ανεπαρκής
αλλά όχι απών, η καμπύλη TIC επιστρέφει σημαντικά
προς τη βασική γραμμή σε αυτούς τους όγκους, αν
και όχι στον βαθμό που επιστρέφει στο φυσιολογικό
εγκεφαλικό παρέγχυμα. Η διαφορά μεταξύ αυτών
των προτύπων καμπύλης μπορεί να συνεισφέρει
Εικόνα 8:
Σύγκριση έγχρωμου χάρτη rCBV (άνω
δεξιά) και TIC (κάτω δεξιά) με τοποθέτηση πε-
ριοχών ενδιαφέροντος εντός της ενισχυόμενης
βλάβης με ευρεία βάση πρόσφυσης στο σκηνί-
διο (κάτω αριστερά, μωβ) και στην αντίστοιχη
φυσιολογική περιοχή της αντίπλευρης λευκής
ουσίας (κάτω αριστερά, πράσινο). Απεικονίζεται η
χαρακτηριστική καμπύλη εκροής πρώτης διόδου
(TIC) ενός όγκου που δεν προέρχεται από τη
γλοία και αιματικός όγκος ελάχιστα υψηλότερος
από αυτόν της φυσιολογικής λευκής ουσίας (TIC
και έγχρωμος χάρτης rCBV). Σε συνδυασμό με τα
ευρήματα της στεφανιαίας T1-βαρύτητας εικόνας
μετά από ενδοφλέβιο χορήγηση παραμαγνητικής
ουσίας (άνω αριστερά), η απεικόνιση αιματικής
διήθησης θέτει την ισχυρή υποψία της μηνιγγικής
μετάστασης, που επιβεβαιώθηκε ιστολογικά ότι
προερχόταν από μη-μικροκυτταρικό καρκίνο
του πνεύμονος.